Ιστορία της Αστρονομίας

Ιστορία της Αστρονομίας

18 Φεβρουαρίου 2016

Ο Γαλιλαίος Γαλιλέι και το τηλεσκόπιο του

ΓαλιλαίοςΣτο διάστημα όμως που συνέβαιναν οι διάφορες αυτές εξελίξεις, ένας Ιταλός επιστήμονας μελετούσε τον ουρανό με ένα όργανο που επρόκειτο να γίνει το πιο ισχυρό εργαλείο της παρατηρησιακής Αστρονομίας. Ο Γαλιλαίος (15 Φεβρουαρίου 1564-1642) δεν εφηύρε το τηλεσκόπιο και δεν ήταν ο πρώτος που το έστρεψε προς τον ουρανό. Ήταν, όμως χωρίς αμφιβολία, ο πρώτος που εκτίμησε τη σπουδαιότητα του και κατάλαβε όλα όσα παρατήρησε μ’ αυτό. Ο Γαλιλαίος ανακάλυψε, για παράδειγμα, ότι οι πλανήτες ήταν αρκετά διαφορετικοί σε εμφάνιση από ό,τι τα άστρα, ενώ το 1610 ανακάλυψε τέσσερις δορυφόρους να περιφέρονται γύρω από τον Δία, που αποδείχτηκε ένα μεγάλο επιχείρημα υπέρ του Κοπερνίκειου Συστήματος.

Το καλοκαίρι του 1609, όταν ο Γαλιλαίος βρισκόταν στη Βενετία, έμαθε ότι δυο Ολλανδοί είχαν συνδυάσει δυο κομμάτια καμπυλωμένο διαφανές γυαλί δημιουργώντας μια συσκευή που έκανε τα απομακρυσμένα αντικείμενα να φαίνονται κοντινά. Εκείνη την εποχή, οι κυρτοί φακοί ήταν ήδη σε χρήση επί 300 χρόνια και οι κοίλοι επί 150. Το φθινόπωρο του 1608, οι Hans Lippershey και Zacharias Janssen, δυο κατασκευαστές φακών που εργάζονταν στη σκιά ενός εργοστασίου παραγωγής γυαλιού στην Ολλανδία, κατασκεύασαν ανεξάρτητα ο ένας από τον άλλο τηλεσκόπια. Σε λίγους μήνες τα νέα είχαν κάνει το γύρο της Ευρώπης.

Ο Γαλιλαίος είχε και τις τεχνικές γνώσεις και το χάρισμα του αυτοσχεδιασμού. Μέχρι τον Αύγουστο του 1609 είχε κατασκευάσει ένα τηλεσκόπιο που μεγέθυνε τα αντικείμενα οκτώ φορές και μέχρι το τέλος του χρόνου το είχε βελτιώσει ώστε να μεγεθύνει στο εικοσαπλασιο. Αρχές Δεκεμβρίου του 1609 είχε ανακαλύψει ότι το φεγγάρι έχει βουνά και είχε μετρήσει το ύψος μερικών από αυτά. Περί τα μέσα Ιανουαρίου του 1610 είχε ανακαλύψει τέσσερις δορυφόρους γύρω από το Δία και τους είχε ονομάσει αστέρες των Μεδίκων προς τιμήν του Μεγάλου Δούκα Κόσιμο.

Παρατηρώντας τον Γαλαξία μας, συνειδητοποίησε ότι αυτό που στο γυμνό μάτι φαντάζει σαν νεφέλωμα αποτελείται στην πραγματικότητα από μυριάδες αστέρια. Έγινε σαφές ότι οι πλανήτες εμφανίζονται ως δίσκοι και ότι η Αφροδίτη έχει φάσεις όπως ακριβώς και η Σελήνη. Ακόμη ο Ήλιος, αντί να είναι το σύμβολο της τελειότητας όπως ισχυριζόταν ο Αριστοτέλης, ήταν γεμάτος κηλίδες και ατέλειες και περιστρεφόταν κάθε 25 μέρες γύρω από τον άξονα του.

Ο Γαλιλαίος έσπευσε να δημοσιεύσει τα συμπεράσματα του πριν τον προλάβουν άλλοι. Στις 13 Μαρτίου 1610 έστειλε ένα αντίγραφο του Sidereus Nuncius (ο αγγελιαφόρος των άστρων) στην αυλή της Φλωρεντίας. Μέχρι τις 19 Μαρτίου, 550 αντίγραφα είχαν τυπωθεί και πουληθεί.

Κάτω, όμως από την απειλή να τον κάψουν ζωντανό, ο Γαλιλαίος αναγκάστηκε να ανακαλέσει και να περάσει το υπόλοιπο της ζωής του σε κατ’ οίκον περιορισμό, μέχρι που πέθανε το 1642 σε ηλικία 78 ετών. Οι νέες, όμως ιδέες διαδόθηκαν παντού σαν πυρκαγιά. Και στο τέλος ακόμη και το εκκλησιαστικό κατεστημένο κατάλαβε ότι ούτε οι αφορισμοί ούτε το κάψιμο των βιβλίων ούτε οι απειλές ούτε οι εκτελέσει μπορούσαν να σταματήσουν την εξάπλωση των νέων γνώσεων. Γιατί το όραμα του Γαλιλαίου βασιζόταν στην πραγματικότητα.

Pages: 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17 18 19 20 21 22 23 24