Μια στενή «επαφή» 0,8 ετών φωτός

Μια στενή «επαφή» 0,8 ετών φωτός

21 Φεβρουαρίου 2015

Μια ομάδα αστρονόμων από τις Η.Π.Α., τη Χιλή και τη Νότια Αφρική έχουν προσδιορίσει με αρκετή ακρίβεια ότι πριν από 70.000 χρόνια το Ηλιακό μας Σύστημα δέχτηκε την δυναμική επίσκεψη ενός αστέρα, που ανακαλύφθηκε πρόσφατα και είναι αρκετά αμυδρός. Ο αστέρας αυτός, κατά πάσα πιθανότητα, πέρασε μέσα από το νέφος του Όορτ. Έκτοτε κανένας αστέρας δεν έχει περάσει ξανά σε τόσο κοντινή απόσταση, μια απόσταση που είναι 5 φορές μικρότερη από τον Εγγύτατο του Κενταύρου, τον πιο κοντινό αυτή τη στιγμή αστέρα προς τον Ήλιο μας.

Ο Eric Mamajek από το Πανεπιστήμιο του Ρότσεστερ στη Νέα Υόρκη και οι συνεργάτες του ανέλυσαν την ταχύτητα και την τροχιά ενός αστρικού συστήματος μικρής συνολικής μάζας, που ονομάζεται «αστέρας Scholz».

Η τροχιά του αστέρα προδηλώνει ότι πριν 70.000 χρόνια πέρασε περί τις 52.000 αστρονομικές μονάδες μακριά από τον Ήλιο μας. Η απόσταση αυτή είναι περίπου 0,8 έτη φωτός ή 8 τρισεκατομμύρια χιλιόμετρα και μπορούμε να την χαρακτηρίσουμε ως «αστρονομικά εγγύς» τροχιά. Ο Εγγύτατος του Κενταύρου, που έχει τον χαρακτηρισμό αυτό επειδή είναι ο πιο κοντινός αστέρας, απέχει περί τα 4,2 έτη φωτός. Οι αστρονόμοι είναι κατά 98% σίγουροι ότι ο αστέρας Scholz πέρασε από την «εξωτερική περιοχή του νέφους του Όορτ», μια περιοχή που βρίσκεται στα άκρα του ηλιακού μας συστήματος και είναι γεμάτη από τρισεκατομμύρια κομήτες. Πολλοί από τους κομήτες αυτούς μετά από διαταραχή της τροχιάς τους έλκονται από τον Ήλιο και γίνονται κομήτες μεγάλης περιόδου.

Μέχρι τώρα ο αστέρας που θεωρείτο ότι είχε περάσει στην πιο κοντινή απόσταση από τον Ήλιο ήταν ένας αστέρας με το κωδικό όνομα HIP85605 και αυτό πρέπει να συνέβη γύρω στα 240.000 έως 470.000 χρόνια πρίν. Νεότεροι όμως υπολογισμοί από την ομάδα του Mamajek τοποθετούν την τροχιά του HIP85605 να διέρχεται σε απόσταση περί τα 200 έτη φωτός μακριά από τον Ήλιο και επομένως πολύ μακρύτερα από το νέφος του Όορτ.

Η διαστημοσυσκευή Gaia της ESA αναμένεται να ρίξει περισσότερο φως στις αποστάσεις και στις ταχύτητες των δισεκατομμυρίων αστέρων που μας περιβάλλουν.

Ο αστέρας Scholz είναι ένας αμυδρότατος αστέρας στον αστερισμό του Μονόκερω σε απόσταση 20 ετών φωτός. Στην κοντινότερη απόστασή του θα ήταν ένας – και πάλι – αμυδρός αστέρας 10ου μεγέθους, αλλά αρκετά μαγνητικά δραστήριος. Είναι ένας διπλός αστέρας που αποτελείται από έναν κόκκινο νάνο αστέρα με μάζα περί το 8% του Ήλιου μας και από έναν συνοδό καφέ νάνο με μάζα το 6% της μάζας του Ήλιου μας.